Het VIK is live: 24/7 een actueel risicobeeld
05 juni 2025
De Veiligheidsregio’s Haaglanden en Hollands Midden vierden dat het gezamenlijke Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) in gebruik is genomen. Dit is een digitale omgeving waar informatiestromen over (aankomende) crises bij elkaar komen. Daarmee willen we voordat er een crisis ontstaat (koude en lauwe fase) beter en sneller inschatten of risico’s gevolgen hebben voor de crisisorganisatie.
Op 31 maart (Haaglanden) en 7 april (Hollands Midden) werden collega’s – met name crisisfunctionarissen uit beide regio’s – tijdens een lunchbijeenkomst bijgepraat over de vorderingen van het project. De boodschap: er is inmiddels een stevige basis gelegd. Er is een dashboard ontwikkeld met acht landelijk bepaalde hoofdthema’s en diverse (regionale) subthema’s. Dit dashboard wordt gevuld met data vanuit verschillende interne en externe bronnen. Hierdoor ontstaat 24/7 een actueel beeld van de risicosituaties in beide veiligheidsregio’s. Crisisfunctionarissen kunnen daardoor eerder in positie komen bij dreigende incidenten en crises. Van alarmering naar alertering.
Duiden en delen
De medewerkers VIK (vijf uit Hollands Midden en zes uit Haaglanden) monitoren de verzamelde informatie. Buiten kantooruren doet de dienstdoende calamiteitencoördinator in de Gemeenschappelijke Meldkamer dat. Zij duiden de informatie en classificeren deze met oplopende kleurcodes: groen, geel, oranje, rood. Crisisfunctionarissen kunnen het VIK raadplegen via het LCMS (Landelijk Crisis Management Systeem), dat zij nu ook al gebruiken tijdens hun piketdiensten. De kracht van het VIK schuilt in de stapeling van diverse risico’s. Bijvoorbeeld: een verhoogd risico op duinbranden in combinatie met een groot evenement en diverse wegwerkzaamheden. Al deze risico’s tegelijk kunnen aanleiding zijn om voorbereidingen te treffen voor een mogelijke crisissituatie.
Alle veiligheidsregio’s in Nederland hebben van het Rijk opdracht gekregen om een VIK in te richten. Overal in het land zijn hiervoor samenwerkingen opgestart. Haaglanden en Hollands Midden trekken samen op vanwege de gezamenlijke meldkamer en omdat zij als buurregio’s nauw met elkaar in contact staan. Ieder VIK deelt informatie met het Knooppunt Coördinatie Rijk-Regio’s (KCR2). Zo ontstaat op landelijk niveau een gezamenlijk veiligheidsbeeld.
Meerwaarde
De projectleiders Cindy van Kerkhof en Rogier van Voorden benadrukken dat het VIK een extra voorziening is in dienst van de crisisorganisatie. Cindy: “Er zijn al veel informatiebronnen beschikbaar. De kwestie is vooral: hóé verzamelen we de informatie die daarin staat. Waar informatie nu nog weleens rondgaat met een mailtje of een telefoontje, brengen we het nu op een datagestuurde manier samen in het VIK.”
Rogier: “Naast data-geïnformeerd werken en het samenbrengen van data van partners, doen we dit om de stapeling van risico’s inzichtelijk te maken en eerder focus te krijgen op risico’s en dreigingen. Als er een spannende situatie is, willen we de relevante informatie vroeg beschikbaar hebben. Daarmee kunnen we ons eerder en beter voorbereiden op een dreigende crisis. Het VIK moet echt een meerwaarde zijn. Dat een crisisfunctionaris na een crisissituatie denkt: Ik ben echt blij dat ik deze informatie had.”
Profiteren
Om de digitale omgeving van het VIK verder in te richten is input nodig van de crisisfunctionarissen uit beide regio’s. Het eerste deel van het project is afgerond. Nu is het tijd om te kijken wat er werkt en wat niet. Daar gaat het VIK de komende tijd mee aan de slag.